Logo Noorhoff Uitgevers
  • Schoolleider aan het woord… Paul Hendriks, rector Dalton Voorburg

    Paul Hendriks is rector op de Scholengemeenschap Dalton Voorburg. Daltononderwijs hanteert drie fundamentele principes: vrijheid in gebondenheid, zelfstandigheid en samenwerking. Daarbij is het uitgangspunt dat de leerling centraal staat. ‘Daarom geven wij flexibel onderwijs in de vorm van leereenheden,’ vertelt Paul Hendriks. ‘Waar veel scholen steeds meer gepersonaliseerd onderwijs willen geven, hebben wij dat in feite altijd al gedaan. Ook uitgevers maken hun lesmateriaal steeds flexibeler. Wat dat betreft hebben we de tijd nu mee.’

    Wat is het beleid van uw school ten aanzien van lesmateriaal?

    ‘Daarvoor hebben we een leermiddelenbeleidsplan opgesteld. Dat hebben we al gedaan in 2009, toen de Wet Gratis Schoolboeken van kracht ging en het eerste digitale lesmateriaal beschikbaar kwam. Alhoewel… digitaal… Dat waren toen wat iedereen “boeken achter glas” noemde.

    In het leermiddelenbeleidsplan hebben we criteria opgesteld waaraan ons lesmateriaal moet voldoen. Zoals: leerlingen moeten met het lesmateriaal zelfstandig uit de voeten kunnen, de creativiteit van leerlingen moet erdoor worden aangesproken en leerlingen moeten er op hun eigen niveau mee kunnen werken.

    Deze criteria maken het voor secties makkelijker om lesmateriaal van educatieve uitgevers met elkaar te vergelijken en een gefundeerde keuze te maken. En de secties Frans en wiskunde hebben houvast aan de criteria gehad toen ze bezig waren met het ontwikkelen van eigen lesmateriaal voor onze heterogene brugklassen.’

    Hoe ziet het ideale lesmateriaal eruit vanuit Dalton-perspectief?

    ‘Met het ideale lesmateriaal kunnen leerlingen zelfstandig, docentonafhankelijk werken. Dat betekent dat de theorie in de methode helder is en er duidelijke instructies in staan. Ook moet de leerling zelf zijn werk kunnen controleren.

    Wij bestellen al jaren de antwoordenboekjes bij sommige methodes, zodat leerlingen hun eigen werk kunnen nakijken,  terwijl  die natuurlijk voor docenten bedoeld zijn. Leerlingen zijn bij ons op school verantwoordelijk voor het nakijken van hun eigen werk. Want het is doodzonde als ze op feedback moeten wachten tot de volgende les.

    Verder sluit lesmateriaal waarin ruimte is voor creativiteit en samenwerken aan bij Dalton-onderwijs. Ik zie nog maar zelden opdrachten in methodes waarbij leerlingen moeten samenwerken.

    Wat ik overigens een positieve ontwikkeling vind is dat uitgevers steeds vaker de leerdoelen vermelden bij het hoofdstuk en diagnostische toetsen aanbieden waarmee leerlingen kunnen kijken of ze een leerdoel hebben gehaald. Dat bevordert de zelfstandigheid van leerlingen.

    Op Dalton Voorburg hebben we daarnaast voor elk vak leswijzers gemaakt. Dat zijn studiewijzers voor een lesperiode van 6 tot 8 weken. Zo weten leerlingen precies wat er van hen verwacht wordt en waaraan ze kunnen werken.’

    Uitgevers spelen in op de behoefte van scholen om gepersonaliseerd onderwijs aan te bieden. Er zijn veel raakvlakken tussen gepersonaliseerd leren en Dalton-onderwijs. Maakt dat de keuze in lesmateriaal voor uw school groter?

    ‘Zeker! Met digitaal lesmateriaal is steeds meer mogelijk. Denk aan opdrachten die het systeem automatisch nakijkt. Of adaptieve routes waarbij leerlingen extra oefeningen krijgen aangeboden als ze iets nog onvoldoende begrijpen, of andersom: uitdagende opdrachten als ze de stof juist wel al beheersen. En het is handig als kinderen op hun dashboard op basis van kleurtjes en staafdiagrammen kunnen zien welke vorderingen ze maken.’

    Wat zou volgens u de ideale manier zijn waarop uitgevers hun lesmateriaal aanbieden?

    ‘Dat vind ik een lastige vraag. Op mijn school kiezen we vaak voor een samenspel tussen het boek en digitaal lesmateriaal. Sommige methodes zijn ook nog niet volledig digitaal beschikbaar.

    Wat mij betreft kunnen de werkboeken eruit. Opdrachten en diagnostische toetsen moeten adaptief en digitaal worden aangeboden. En het leerboek mag best een boek blijven.’ 

    Hans Peeters, rector op het Tabor College, locatie Werenfridus in Hoorn is de vorige keer geïnterviewd. Hij stelt u de volgende vraag: ‘Hoe kunnen we een breed spectrum van leermiddelen aanbieden dat betaalbaar is en voor de docent hanteerbaar blijft?’

    Dat is een moeilijke vraag! Ik weet niet wat de ontwikkelkosten van uitgevers zijn. Ik weet wel dat ik het zelf niet red met de 300 euro per leerling waarover we beschikken. Dat komt omdat leerlingen op Dalton Voorburg extra vakken mogen volgen, waarvoor ze ook lesmateriaal nodig hebben. En secties mogen kiezen om met de boeken én het digitale materiaal te werken. Verder staan er in veel klassen ook sets van lesmateriaal van andere uitgevers, omdat ik vind dat docenten de mogelijkheid moeten hebben om uit te wijken naar andere methodes.’

    Welke vraag wilt u een collega-schoolmanager voorleggen?

    ‘Hoe ziet de school van de toekomst eruit?  In haar ontwerp van de school van de toekomst ziet de Zweedse pedagoge Ellen Key in haar boek De eeuw van het kind uit 1900 (!)  het volgende beeld voor zich:  “In deze school zijn niet alleen prijzen en getuigschriften, maar ook alle examens  – elke gedachte aan een examen als einddoel – afgeschaft!”’

    Interview: Maartje Nix

     

    Delen is het nieuwe
    vermenigvuldigen

    Reageren is leren!

    Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn met een * aangegeven.

    Er zijn nog geen reacties geplaatst.

    Sluiten